- 
Òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà áàéãóóëñàí ãýæ áàéñàí. Òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãààíû òàëààð ÿðèàãàà ýõýëüå.
- “Ìîíãîëûí ãîî ¿çýñãýëýí äýëõèéí îðãèë” ãýæ òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãà áàéãóóëñàí. ÒÁÁ ìýäýýæ õýðýã íèéãìèéí ñàéí ñàéõíû òºëºº áàéãóóëëàãà áîëîõîîð îëîí òóñòàé ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëæ áàéãàà. Öààøäàà òºëºâëºñºí îëîí àæèë áàéãàà. ¯¿íèé íýã íü õàâäàðòàé ºâ÷òºí¿¿äýä òóñëàëöàà ¿ç¿¿ëæ áàéãàà. Õàâäàðòàé íàéäâàðã¿é ãýýä õ¿íèéã îðõèæ áîëîõã¿é. Öàöðàã òóÿà ýì÷èëãýýíä íü îðæ áàéãàà õàâäàðòàé õ¿íèé ýð¿¿ë ýðõòýíã õàìãààëàõ õàéëø îðóóëæ èðæ áàéãàà. Ýð¿¿ë ýä ýñèéã õàìãààëíà ãýñýí ¿ã. ÝÌß áîëîí Õàâäàð ñóäëàëûí ¿íäýñíèé òºâòýé õàìòàð÷ îðóóëæ èðæ áàéãàà.
- Àíàãààõ òºãñººä îäîî ìàãèñòðò ñóð÷ áàéãàà ãýëýý. Ýíä ñóð÷ áàéãàà þó? Ãàäààä ñóð÷ áàéãàà þó?
- ÝÌØÓÈÑ-èéí ìàãèñòðàíòóð äîêòîðàíòóðûí àëáàíä õàðúÿàëàãäààä ýíä ãîî ñàéõíû ìýñ çàñëààð íàðèéí ìýðãýøèõ ãýæ áàéãàà.
- Òàíûõààð ãî¸ õ¿í ãýæ ÿìàð õ¿íèéã õýëýõ âý?
- Õ¿¿õýä áîëãîíä ýýæ íü õººðõºí ãî¸ õàðàãääàã. Õ¿í áîëãîíû ãî¸ õººðõºí íü ººð. Ãî¸ õººðõºí ÷èíü ººðºº õî¸ð ººð îéëãîëò. Ãî¸ õ¿í ãýäýã ãàäíààñàà ÷ òýð äîòðîîñîî ÷ òýð ãî¸ áàéõ õýðýãòýé. Ãàäààä ãîî ¿çýìæýýñýý èë¿¿ äîòîîä ñýòãýë íü ñàéõàí áàéõ ¸ñòîé ãýäýã ø¿¿ äýý. Õ¿í õ¿í øèã ë áàéõ õýðýãòýé. Õ¿í çºâ ñýòãýëãýýòýé, çºâ áîäîëòîé, áèå ýý ãî¸ àâ÷ ÿâäàã,á¿õ ¿õ òàëààðàà áóñäàä ¿ëãýð äóóðàéëàë áîëæ áàéãàà õ¿íèéã ãî¸ ãýæ õýëíý äýý.
- Òàíûõààð ýðýãòýé, ýìýãòýé õ¿í ÿìàð áàéõ ¸ñòîé âý?
- Ýìýãòýé õ¿í áàéãàëèàñàà ýõ õ¿í áîëîõîä çîðèóëàãäñàí ø¿¿ äýý. Àíàãààõûí òàëààñàà ÿðèâàë ãàðìîíü íü õ¿ðòýë ººð áàéäàã áîëîõîîð ýìýãòýé õ¿í ºðºâ÷ 纺ëºí ñýòãýë íü äàâàìãàéëààä, ýðýãòýé õ¿í íü õ¿äýð ÷èéðýã, çîðèãòîé áàéäàë íü áàéãàëèàñàà çàÿàãä÷èõñàí áàéäàã. Áàéãàëèàñ çàÿàãäñàí ç¿éëèéã òóõàéí õ¿íèé õ¿ì¿¿æèë, ºñºæ áàéãàà îð÷èí, íèéãýì íü ººð÷èëæ áàéãàà. Ýíý á¿õíýýñ òóõàéí õ¿íèé çàí ààø íü òîäîðõîéëîãääîã. Ýìýãòýé õ¿í áîëãîí ýýæ áîëíî. Òýãýõýýð ýìýãòýé õ¿í áîëãîí ºðºâ÷ 纺ëºí ñýòãýëòýé, ñàéõàí ñýòãýëòýé, ñàéõàí ãýäãèéí õîéíî îëîí òîäîðõîéëîëò áàéãàà ø¿¿ äýý. Àëèâààã óó÷èëæ ÷àääàã,àéëûí ýçýãòýé, ãýðèéã ãèéã¿¿ëýã÷, ãýðèéã õ¿í áîëîõ ó÷ðààñ õàëàìæèò õàíü, ýðãýí òîéðîíäîî çºâ ýíåðãèéã òàðààäàã áàéõ. Ìèíèé ýðãýí òîéðîíä åð íü äàíäàà çºâ ýíåðãèòýé õ¿ì¿¿ñ áàéäàã þì áàéíà ø¿¿.
- Ýð÷¿¿äèéí õóâüä?
- Ýðýãòýé õ¿í ÷ ãýñýí ÿëãààã¿é ë äýý. Äýýð äóðüäñàí çàí àðàíøèí áàéõ ¸ñòîé. Ýðýãòýé õ¿í ãýýä ë õàìààã¿é áàéæ áîëîõã¿é ø äýý. Ýðýãòýé õ¿í àéë ºðõ ãýðèéã àâ÷ ÿâàõ õ¿í ó÷ðààñ óõààíòàé áàéõ ¸ñòîé. ̺í óóæóó, àñóóäëûã òàéâíààð õ¿ëýýæ àâäàã áàéõ. Åð íü àìüäðàëûã óõààíààð ë øèéääýã áîëîõîîð ýð÷¿¿ä ãýëòã¿é á¿ãäýýðýý ë àñóóäàëä óõààëàã õàíääàã áàéõ õýðýãòýé.
- Òàíàé õ¿íä ýíý çàí ÷àíàð áàéãàà þó?
- Áàéëã¿é ÿàõàâ. Àìüäðàëä îëîí ë ç¿éë òîõèîëäîíî ø¿¿ äýý. Òýð áîëãîíä óõààíòàé õàíäàæ áàéñàí ¿å ÷ áàéãàà, ò¿ðãýí çàãíàñàí ÷ ¿å áàéãàà, õàéðëàõ, õàðàìëàõ, õàðäàõ ãóðâûí àëü íü âý ãýäãèéã ìýäýõã¿é ¿å ÷ áèé. Ãýõäýý ìàíàé õ¿í óõààíòàé áîëîõîîð õýí õýí íü àìüäàðëàà àâààä ÿâæ ÷àäíà ãýäãýý îéëãîñîí áàéãàà.
- Ãýð á¿ëèéíõýý òàëààð öóõàñ äóðüäàõã¿é þó?
- Ìàíàé íàéçóóäààñ áóñàä íü õ¿¿õýäòýé áîëñíûã ìýäýõã¿é áàéõ. Æèðýìñýí áîë÷õîîä Àìåðèê ÿâñàí þì. Îõèí ìààíü îäîî 11 ñàðòàé. Ýíý ÿðèëöëàãûã óíøààä íàìàéã õ¿¿õýäòýé áîëñíûã ìýäýýä ãàéõàõ áàéõàà.
- Òàíû õàíü ìºðººäëèéí õ¿í ìºí ¿¿?
- ̺ðººäëèéí ãýõýýð ¿ëãýð äýýð ãàðäàã øèã áè äîòðîî èéì òèéì ãýæ òºñººëäºãã¿é. Áèä õî¸ð ñàíààíäã¿é áàéäëààð òàíèëöààä ó÷èðñàí. ßàãààä ÷ þì òóõàéí ¿åä íàäàä èõ ãî¸ ñýòãýãäýë òºð¿¿ëñýí. Àíõíû ñýòãýãäýë ñàéí òºð¿¿ëñýí áîëîõîîð áèä õî¸ð ºíººäºð õººðõºí õ¿¿õýäòýé áîëñîí áàéõ. Ìýäýýæ ìèíèé áîäîæ áàéñàíä õ¿ðñýí ¿å ÷ áàéñàí õ¿ðýýã¿é ¿å ÷ áàéãàà.
- ªºðºº õýð ñàéí ãýðèéí ýçýãòýé âý?
- Íèé íóóã¿é õýëýõýä ãýð îðíû àæèë, õîë óíä õèéõäýý òààðóó. Õèéãýýä áàéõ áîëîìæèéã ÷ îëãîäîãã¿é. Ìàíàé ýýæ,õ¿¿õýä àñðàã÷, ãýðèéí ¿éë÷ëýã÷ õèé÷èõäýã áîëîõîîð áè ãýðèéí àæèëä íýã èõ îðîîä áàéäàãã¿é_ ÿã õàëàìæòàéí õóâüä áîë õàëàìæòàé. Ãýðèéí ýçýãòýé ãýõýýð áàéíãà óãààëãà öýâýðëýãýý õèéëýã õ¿íèéã õýëýõã¿é. Áè ãýðèéí ñàéí ýçýãòýé ãýäãýý ãýðèéí àæëààð èëýðõèéëäýãã¿é.
- Àìüäðàëààñ àâñàí õàìãèéí òîì áýëýã, áóñäààñ àâ÷ áàéñàí õàìãèéí ñàéõàí áîëîí ñîäîí áýëãýý íýðëýõã¿é þó?
- Àìüäðàëààñ àâ÷ áàéñàí õàìãèéí ¿íýòýé, òîì, ñîäîí áýëýã áîë þóãààð ÷ ç¿éðëýøã¿é ìèíèé îõèí. Ýýæ áîëæ áàéãàà àãøèí, íàìàéã ýýæ ýýæ áîëãîæ àðèóí íàíäèí ñàõèóñàí òýíãýð áîë ìèíèé àìüäðàëààñ àâñàí áýëýã. Õàìãèéí ñîäîí áýëýã àõààñàà àâñàí þì áàéíà. Ìàíàé àõ àìåðèêò áàéäàã. Èðýí î÷èí áàéäàã ë äàà. Ìèíèé òºðñºí ºäðººñ íàäàä íýã èë çàõèäàë ºãºõã¿é þó. ÁÈ óã íü äîòðîî àÿã¿é èõ þì áîäñîí áàéñàí. Òýãýýä íýýãýýä ¿çñýí ÷èíü “Õàéðòàé ä¿¿äýý òºðñºí ºäðèéí ìýíä õ¿ðãýå. Àõ íü ÷àìäàà õÿçãààðã¿é õàéðòàé. Ìèíèé ä¿¿ ýí¿¿ãýýð õ¿ññýí ¿åäýý äóðòàé ç¿éëýý àâàõóóëàõûã àõ íü çºâøººð÷ áàéíà” ãýýä ãàðààðàà áè÷ñýí áàéñàí. Òýð ìààíü îäîî áîëòîë áàéãàà, åðººñºº àøèãëààã¿é.
- ªºðºº èõ òºëºâëºãººòýé þì øèã õàðàãäëàà. Òºëºâëºñíººð àëäñàí áîëîí îíîñîí ç¿éë áàéíà óó?
- Îíîñîí íü èõ. ßàãààä ãýâýë áè òºëºâëºñíèéõºº äàãóó öàãàà õóâààðèëæ áàñ çàðöóóëäàã. Çàìûí ò¿æýýãýý òîîöîîëæ, çàì äàãóóõ àæëóóäàà á¿òýýäýã. Öàã áîë ¿íýòýé áîëîõîîð á¿õíèéã òºëºâëºäºã. Òºëºâëºäºã, òºëºâëºõèéã õè÷ýýäýã, òºëºâëºãººí人 õ¿ðäýã.
- ªíººäðèéí Ãàíáîëîð àðâàí æèëèéí äàðààõ Ãàíáîëîð 2ûí äóíä õýð ÿëãàà ãàðàõ áîë?
- Ìýäýýæ õýðýã ººð÷èëºãäºíº. Íààä çàõ íü õºãøèðíº./èíýýâ/. Íèéãýìä òóñòàé îëîí õ¿íèéã áàÿðëóóëñàí, îëîí õ¿íä àç æàðãàë áýëýãëýñýí, îëîí õ¿íýý𠺺ðèé㺺 õ¿ðýýë¿¿ëñýí áàéíà.
- Ãîî ñàéõíû òàíû íóóö æîð
- Ãîî ñàéõàíäàà àíõààðäàã. Ãýðèéí íºõöºëä ìàñê òàâèàä áàéõ áîëîìæ íü ÷ áàéäàãã¿é þì. Ãîî ñàéõíû ñàëîíä î÷îîä ¿éë÷èë¿¿ëäýã. Àðüñàíäàà òààðñàí á¿òýýãäýõ¿¿í õýðýãëýäýã. Íàäàä áîë íóóö ãýýä áàéõ ç¿éë áàéõã¿é ýý. Áóñäûí ë àäèë ãîî ñàéõíû á¿òýýãäýõ¿¿í õýðýãëýäýã.
- Ãî¸ë ÷èìýãëýëèéí öóãëóóëãàòàé áàéõ?
- Ìàíàé ýýæ ÷èíèé ãî¸ë ÷èìýãëýëýýð áàðàã äýëã¿¿ð àæèëëóóëàõààð áîë÷èõñîí áàéíà ãýäýã þì. Ÿã ¿íýíèéã õýëýõýä ãî¸ë ÷èìýãëýëèéí ç¿éëä ìºí㺠õàéðëàäàã. Óãààñàà öóãëóóëàõ õîááèòîé. Íèëýýí èõ áàéäàã áîëîõîîð ñîíñãîæ ç¿¿õ ãýæ èõ þì áîëíîî. Ýýæèéãýý õ¿¿õýä àñðàã÷àà äóóäàæ áàéãààä ë ñîíãîíî. Øèíýýð àâñàí þìàà ãîë÷ëîí ç¿¿äýã. Íî¸ë ÷èìýãëýë ãýõýýð Áóëãàðè, Ñâàðîâñêè ãîë÷ëîí ç¿¿äýã.
- Äýëãýöèéí öººíã¿é á¿òýýëä òîãëîñîí áàéõàà?
- Êèíîíû õî¸ð ñàíàë èðæ áàéñàí. Îäîî òîãëîæ áàéõã¿é ÿààâ äà ãýæ áîäîæ áàéñàí. Êëèï ðåêëàìä áîë òîãëîæ áàéñàí.
- Êèíîíû ñàíàëûí òàëààð?
- “ Òóøààë” êèíîíû Õóëàíãûí ä¿ð, Ýðäýíýáóëãàí íàéðóóëàã÷èéí “×èíãèñ ¿õýæ ¿ë áîëíî” êèíîíû Õóëàí õàòíû ä¿ð áàéñàí. Õî¸ð êèíîíû ñàíàë èðñýí íü õî¸óëàà Õóëàí ãýæ ä¿ð áàéñàí. Òóõàéí ¿åä ãýðèéíõýíòýéãýý ÿðèëöñàí, ãàäàãøàà ÿâàõ ¸ñòîé áàéñàí áîëîõîîð òîãëîæ àìæààã¿é.
- Àíõíû áîëçîî, àíõíû á¿õíèéõýý òàëààð ÿðèõã¿é þó?
- Õàìãèéí àíõ ìàíàé íºõºð íàìàéã áîëçîîíä óðüæ áàéñíûã ÿðèìààð áàéíà. Íàìàéã õè÷ýýë äýýðýý ñóóæ áàéñàí ÷èíü ìàíàé õ¿í íàìàéã äóóäàæ ãàðãàæ èðýýä: 2óóëàà ºäðèéí õîîë öóã èäüå ãýýä. Òýãñýí áè ºäðèéí õîîëîî àíãèéíõàíòàéãàà èä÷èõñýí áàéñàí. Òýãýýä óóëçìààð áàéñàí áîëîõîîð çà òýãüå ãýýä ãàðààä ìàíàé õ¿í öàéíûõàà öàãààð, áè öîíõòîé öàãààð ÿâæ áàéñàí. Ñïîðòûí òºâ îðäíû õàæóóãèéí “Tender”-ä îðñîí. Áè õîîë èäüå ãýõýýð öàòãàëäààä áîëäîãã¿é. Òýãýýä áè çºãèéí áàëòàé ñ¿¿ àâààä ìàíàé õ¿í õîîëîî èäýýä. Ìàíàé õ¿í òýð ¿åä òàëûã íü èäýýä ë ãàðñàí. Û àíõíû áîëçîî áàéñàí áîëîõîîð õýí õýí íü áèåýý áàðüñàí. Äàðàà íü íàäòàé òîãëîîä: àéìàð ºëñºæ áàéñàí áàéæ õóäëàà ñ¿¿ óóãààä ë ãýæ òîãëîäîã þì.. Û áàñ íàéçóóääàà ìàíàé Áîëîðîî íýã àÿãà ñ¿¿íä íàéðàã ø äýý ãýäãèéí. Òýð áîë ìèíèé àíõíû áîëçîî. Àíõíû á¿õýí áîë ñàéõàí. Àíõ ýýæ áîëîõ ñàéõàí, àíõ õ¿¿õäýý ¿íñýõ ñàéõàí, àíõ ñóðãóóëèà òºãñººä ýì÷èéí òàíãàðàã ºð㺺ä õ¿íèé èõ ýì÷ öîë àâààä, ýíãýðòýý ðîìáî ç¿¿ãýýä, ýì÷èéí òàìãàà àâààä ÿâæ áàéõàä ñàéõàí áàéñàí. Àíõíû ãýñýí á¿õýí ñàéõàí. 2004 îíä Ìîíãîëæèíãîî òýìöýýíä ò¿ð¿¿ëýýä øàãíàëàà àâ÷ áàéõàä ñàéõàí áàéñàí. Õÿòàäàä çîõèîí áàéãóóëàãääàã òýìöýýíýýñ òîï ìèññ ºðãºìæëºëèéã àâ÷ áàéõàä áàñ èõ ñàéõàí áàéñàí. Ÿã ýíý öàã ìº÷ äàõèæ õýçýý ÷ ÿã ýíý ¿åýðýý äàâòàãäàõã¿é ø¿¿ äýý. Òèéì áîëîõîîð áè àìüäðàëä õàéðòàé, àìüäàðàëààñ àç æàðãàëûã àâ÷ ÷àääàã.
- ¯íýõýýð ñàéõàí çàëóó ºíãºðâºë ýðãýæ õàðàõ óó?
- ßã ¿íýíèéã õýëýõýä òàâ çóðãààí ñàðûí ºìíº õàðàõã¿é áàéñàí. Îäîî áîë õàðíà. ͺõºðòýé㺺 òîõèðñîí. Õýí äóðòàéãàà ë õàðæ áîëíî. Áèä õî¸ð èõ àðä÷èëñàí áîëîîä áàéãàà ë äàà. Óãààñàà õàð ë ãýæ í¿ä çàÿàñàí þì ÷èíü õàðíàà.
- ßðèëöëàãûíõàà òºãñãºëèéã òàíä ¿ëäýýå
- ßðúÿ ãýâýë çºí人 ºë ì áàéíà. Ýýæ áîëñíîîñ õîéø àíõ óäàà ÿðèëöëàãà ºã÷ áàéíà. 2007 îíä “Ìèññ Ìîíãîëèà”-ä îðîëö÷èõîîä ÿðèëöëàãà èõ ºã÷ áàéñàí. Ýì÷ õ¿í õ¿íèé àìü íàñòàé õîëáîîòîé ãýäýã óòãààðàà îëîí íèéòèéí àæëààñàà õºíäèéð÷èõñºí áàéñàí. Îäîî áîë áè ýì÷ ãýñýí ººðèéíõºº ìýðãýæèë äýýðýý òóëãóóðëààä íèéãìèéí ñàéí ñàéõàí ç¿éë õèéæ áàéãàà ó÷ðààñ ìàíàé àð ãýðèéíõýí, íàéç íºõºä ìààíü äýìæèæ áàéãàà. Ìàãàäã¿é ººð íýã õ¿í ýíý ÿðèëöëàãûã óíøèæ áàéãàà áîë çîâæ øàíàëñàí õ¿ì¿¿ñ áàéãàà ø äýý. Òýãýõ þì áîë òà á¿õíýýð äàìæóóëààä ýìíýëãèéí òóñëàëöàà õýðýãòýé áîë áèä îëîí óëñûí áàéãóóëàãóóäòàé õàðèëöàà òîãòîîñîí áîëîõîîð òýäýíòýé õîëáîæ ºãíº. Òýðíýýñ áè 100 õóâü òóñàëæ ÷àäíà ãýæ õýëæ ÷àäàõã¿é. Ñýòãýëä ãàë áàéõàä çóóõàíä ò¿ëýý îëäîíî ãýäýã ø¿¿ äýý. Õ¿í äîòðîî ñàéí ñàéõàí ç¿éë áîäîæ, ò¿¿íèéã óðèí äóóäàõàä á¿òíý ãýæ áîääîã. Ìèíèé ÿðèëöëàãûã óíøñàí áîëîí òàíàé ñýòã¿¿ëèéí õàìò îëîíä àæëûí ºíäºð àìæèëò õ¿ñüå.
